پیشینه ورزشی شهر نودشه

جغرافیای شهر نودشه:

شهر نودشه در غرب استان کرمانشاه و در ۳۲کیلومتری شمال غرب شهرستان پاوه قرار دارد. جمعت شهر نودشه در حدود ۸۰۰۰نفر می‌باشد. این شهر محصور است بین کوه‌های دربن در شمال با ارتفاع ۲۷۵۰متر، کوه کماجر و چناره در جنوب با ارتفاع میانگین ۱۸۰۰تا ۱۹۰۰متر و کوه شمشی با ارتفاع تقریبی ۲۰۰۰تا ۲۱۰۰متر در غرب و درّه‌ی باصفای نودشه منتهی به رود سیروان در شرق.

شهر نودشه در مسیر سلسله جبال زیبای زاگرس شمالی قرار گرفته است. یکی از زیباترین چشم‌اندازها کوه «شاهو» با ارتفاع ۳۴۱۰ متر از سطح دریا است که در شرق نودشه دیده می‌شود.

جاده‌ی زیبا و پرپیچ و خم «ته‌ته» نیز که در ارتفاع ۱۶۵۰تا ۱۷۰۰متری از سطح دریا قرار دارد که از میان کوه‌های پر از چین و شکن اورامان تخت می‌گذرد و یکی از مناطق زیبای اطراف شهر نودشه است که سالانه گردشگران بی‌شماری از اقصی نقاط کشور از آن بازدید می‌نمایند. این جاده از شهر نودشه آغاز از میان تفرجگاه دالانی گذشته و تا «ژالانه اورمان» ادامه دارد که از آن به بعد مسیر اورامان تخت به مریوان آغاز می‌گردد. در پای جاده‌ی زیبای «ته‌ته» منطقه‌ی مشهور به حلبچه و منطقه‌ی گرمیان عراق واقع است. در این منطقه شهرهای تویله، بیاره، خورمال، سید صادق و به‌خصوص حلبچه‌ی شهید قابل رؤیت هستند و در شباهنگام با توجه به اختلاف سطح زیاد منظره‌ای زیبا در جلو دیدگان گردشگران قرار می‌گیرد. هم‌چنین دریاچه‌ی سدّ «دربندیخان» کردستان عراق کاملاً و بدون چشم مسلح قابل رؤیت است.

نودشه» در میان کوه‌هایی بلند، درّه‌هایی عمیق و تنگ واقع شده و اطرافش را جنگل‌های بلوط، ون و درختان میوه و چشمه‌های زلال فراگرفته‌ است. خانه‌هایش پله‌پله و به سمت کوه‌ها در اوج‌اند. این شهر از شمال با مریوان و از سوی غرب با شهرهای شرقی کردستان عراق از جمله حلبچه و بیاره هم مرز است.

مسیری دیگری که سالانه توسط گردشگران بازدید از آن به عمل می‌آید، مسیر گردشگری جاده‌ی قدیم نودشه به روستای زیارتی «هجیج» است.

دین وزبان وفرهنگ:

دین شهروندان نودشه اسلام و پیرو مذهب شافعی که یکی از مذاهب چهارگانه اهل سنت است، می‌باشد. شهروندان این شهر به گویش هورامی (اورامی) که یکی از شاخه‌های گروه زبان کُردی است، تکلم می‌نمایند. مردم نودشه به دلیل اسکان در منطقه‌ای زیبا و در عین حال کوهستانی و سخت مردمانی پرتلاش بوده و به دلیل وجود عالمان زیادی که از دامان این شهر برخاسته‌اند، همواره به دارالعلم مشهور بوده است. یکی از بزرگ‌ترین علمای این شهر علامه نودشی بوده است که در عصر خود به دلیل هوش و ذکاوت فراوانی که داشته است مفتی اعظم مناطق کُردنشین بوده است؛ این عالم ربانی علاوه بر فقه در ریاضیات و نجوم تبحری خارق‌العاده داشته است. امروزه نیز فرزندان علامه نودشی، جوانان پرتلاش شهر، سالانه در رشته‌های مختلف دانشگاهی خوش می‌درخشند و به جرأت می‌توان گفت کم‌تر خانواده‌ای در شهر نودشه یافت می‌شود که دو یا سه نفر از اعضای آن تحصیلات عالیه دانشگاهی آن‌هم در دانشگاه‌های معتبر کشوری نداشته باشند. لهجه‌ی خاص و شیرین اورامی این شهر منحصر به فرد است و قدیمی‌ترین لغات و اصیل‌ترین واژه‌ها را در آن می‌توان یافت. لباس مردم نودشه اعم از زن و مرد لباس زیبای کُردی است که اصالت خود را هنوز حفظ نموده است.

یکی از مراسم‌ها ایام عید فطر و قربان است که در کل منطقه و شاید همه‌ی دنیا منحصر به فرد می‌باشد. پختن گوشت در شام‌گاه روز عرفه قربان و رمضان است. در این روزها ده‌ها رأس دام ذبح شده و تمامی شهروندان در شام‌گاه با روشن نمودن آتش در پشت بام‌های خود کباب گوشت پخته میل می‌نمایند. در این روزها به دلیل ذبح گوشت توسط خیرین به صورت صدقه هیچ خانواده‌ای بدون گوشت نبوده و این رسم توسط همه‌ی شهروندان زنده نگه داشته می‌شود. همچون سایر مناطق ایران زمین شهروندان نودشه عید باستانی نوروز را به شادی و سرور می‌نشینند.

ورزش در نودشه:

به طور یقین نقش ورزش در رشد و اعتلای جامعه و نیز کاهش آسیب های اجتماعی بر هیچ کسی پوشیده نیست. ورزش می‌تواند اقشار جامعه را با هر نگاه و دیدگاهی در کنار هم جمع کند و دارای ارزش بالایی است، ولی متاسفانه در شهرنودشە بدلیل وضعیت نامناسب مکانهای ورزشی انگونه که باید به آن توجه نشده است. وجود استعدادهای ناب و افتخار آفرینی ورزشکاران شهرنودشە در این یک دهه در رشته های مختلف و گسترش موج تهاجمات فرهنگی و در معرض خطر بودن نوجوانان و جوانان این دیار می طلبد زیرساختهای فرسوده و سالنهای نامناسب نودشەبا نگاه ویژه مسئولین و پیگیری دلسوزان با تخصیص اعتبار ویژه بازسازی شود.

تا قبل از انقلاب سال ۵۷ باشگاه رسمی و مدرن امروزی به شیوه معمول در شهر نودشه دایر نبوده است همانند بیشتر مناطق در گذشته ،در شهرنودشه هم رسم پهلوانی ،جوانمردی،مردانگی،کشتی سنتی وزورخانه ای وجود داشته است ودراین میان مردانی پهلوان با اسم و رسم ونقل داستانهای شجاعانه آنهاسینه به سینه به نسل امروزی رسیده است.در این باره میتوان پهلوانهایی مانند/درویش سعدالله/محمد شیلان/استاد حاج عبدالله محمود،پدر بزرگ نگارنده این سطور/حاج محمد امین نامی/رستم آغاو…

هرکدام از این مردان نامی برای خود به استناد گزارشهایی که سینه به سینه نقل شده است از عجایب روزگار خود بوده اند که اگر نمونه هایی از کارهای آنها نقل گردد ممکن است به مبالغه گویی متهم شویم .برای تنوع هم که شده نمونه هایی ذکر میکنم.

نودشه شهر درختان میوه داراست و هر کدام ازاین باغها معمولا برای خود استخر جداگانه برای آبیاری دارد که معمولا در بهار آنهارا ازگل ولای پاک میکرده اند در یاک روز بهاری حدود سالهای اواخردهه ۲۰هجری بوده است هنوز منطقه به شیوه ملک الطوایفی اداره میشده وادراه هر شهر وروستایی به دست بیگ زاده ایی از خانها وسانهای قدرت به دست اداره میشده است.سان آن شهر برای بازدید از اطراف شهر با تفگچیان خود از دور میبینند که کسی یا کسانی استخر باغی را پاک میکنند  خان به ندیمهای خود میگوید که هر کس بداند که چند نفر دارند استخر را پاک میکنند جایزه خوبی داده میشود هر کسی چیزی میگوید،یکی ۶نفریکی۷نفر دیگری۵نفر وبالاتر و الی آخر …وقتی به نزدیک استخر میرسند میبینند که فقط یک نفر است که چنان با مهارت و چابکی مشغول فعالیت وچپ و راست کردن بیل است که تصور خواهی کرد ۶ نفر دارند کار میکنند واین مرد کسی نبوده است جز استاد حاج عبدالله محمود.

از محمد شیلان هم داستانهای عجیبی نقل که یکی از آنها خالی ازلطف نیست.

پهلوان عزیز یکی از زورداران مشهور سلاطین اردلان بوده است که در انزمان مشهور خاص وعام بوده وکسی را یارای کشتی ومسابقه با و نبوده‌  است.

 در یکی از جشنواره‌های محلی آن‌زمان گویا خانزاده های اردلان هر منطقه پهلوان شهر وروستای خود را میفرستد تا هنر نمایی کنند ازنودشه هم محمد شیلان را میفرستند وقتی که نوبت زور آ زمایی آندو فرا میرسد محمد شیلان با خود فکر میکند که صد در صداین حریف را خاک خواهد کردویا در نهایت مساوی خواهند شد،بعد از یک دور زور آزمایی محمد شیلان به پهلوان عزیز میگوید ببین پهلوان کسی در این جا من را نمیشناسد خیلی خوب میدانی که راحت تورا شکست خواهم داد ودر این صورت هیبت تو وپهلوانی تو از بین خواهد رفت واگر من ببازم کسی من را نمیشناسد و هیچ اتفاقی نخواهد افتاد باین حرف پهلوان عزیز روحیه خود را میبازد و حاضر به کشتی گرفتن نمیشودوبه این ترتیب مسابقه تمام میشود وپهلوان محمد شیلان اعلام میدارد که حریف ندارد وحاضر به کشتی گرفتن با من نیست.

در دهه ۶۰در یکی از محلات تازه شهر مکان کوچکی را برای بدن سازی و با کوچکترین وسایل و امکانات در زیر زمین یکی از ورزشکاران درست کرده بودند و این اولین باشگاه ورزشی شهر نودشه به شیوه امروزی است همزمان در دبیرستان شهر دو تیم والیبال و فوتبال با مربیگری آقای عدنان ستایش که همزمان معلم پرورشی بودند دایر ومسابقات محلی جالبی هم برگزار میکردند که در نوع خودتاز گی داشت مسابقات این دو تیم با تیم های نیروهای  سپاه تیپ محمد رسول الله آنزمان که همیشه منجر به درگیری میشد حاشیه های فراموش نشدنی برای دوستدارن ورزش دارد.

در فاصله سال۶۵ تا۷۰برای اولین بار سالن بزرگی به نام سالن پینگ پنگ علی سعدی در نودشه افتتاح گردید که اوایل جوانان بدون مربی شروع به یادگیری این رشته نمودند ولی بعدهای آقای محمد خان حسینی نیز سالن دیگری افتتاح کردند که خود نیز آموزش میدادند.

تا اوایل دهه  ۷۰ که به همت مربیان جوانی مانند آقای محمد رحیم مصری وآقای نامدار امینیان که دوره های رزمی از جمله کونگ فو توا را گذرانده بود ند به صورت پراکنده شروع به آموزش هنر جویان و علاقمندان به ورزش های رزمی نمودند،باشگاه  دیگری برای آموزش هنر های رزمی نبود که به همت دلسوزان و شاگردان تا الان هم این باشگاه مشغول به فعالیت و آموزش رشته کونگ فو می باشد.

شهر نودشه الان سالن سر پوشیده ای دور از شهر با امکانات ناچیزی در چند رشته محدود ازجمله فوتبال و والیبال و هند بال دارد که جوابگوی نیازهای این شهر نمی باشد.

شهر نودشه با آنکه در طول جنگ های داخلی و۸ساله ایران و عراق لطمات زیادی متحمل شد وخانواده های زیادی آسیب دیدند و عزیزان خود را از دست دادند بااین حال حق این  بود که از همه امکانات اجتماعی ،ورزشی و رفاهی برخوردار میگردید که امید میرود در آینده شاهد تخصیص اعتبارهای ویژه ایی برای شکوفایی استعداد های نابی که در آنجا وجود دارد باشیم.

ادریس محمودزاده/هنر آموز رشته کونگ فو توا

بهمن ۹۶

برچسب ها

ممکن است به این موارد نیز علاقه مند باشید:

0 دیدگاه در “پیشینه ورزشی شهر نودشه”

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *